Niyə dəqiq tarix yoxdur?
Allahın nəsə etməməsinin səbəbini soruşarkən həmişə diqqətli olmalıyıq. O, Allah olduğu üçün, etdiklərinə görə bizə cavabdeh deyil. O, suveren Dulusçudur; biz isə sadəcə gildən ibarətik. Lakin Onun Kəlamını öyrəndikcə O, bizə Öz möcüzəli yollarını öyrədir.
Məsihin təvazökar doğuşunun təfərrüatları bizə Luka 2-də deyilir. Mətta 2 buna əlavə edir ki, müdriklər sonradan Şərqdən gəlib yəhudilərin Padşahı doğulmuş bu uşağa ibadət etdilər və Ona kral ləyaqətinə layiq hədiyyələr gətirdilər. İsanı Allahın mükəmməl Qulu kimi təqdim edən Mark, Onun doğuşundan bəhs etmir, çünki belə təfərrüatlar bir qul üçün vacib deyil! Onu bu dünyaya gəlmiş Allahın Oğlu kimi təqdim edən Yəhya, Onun nə vaxt gəldiyi barədə bizə heç bir təfərrüat vermir. O, «Kəlam bədən oldu və aramızda yaşadı» (Yəhya 1:14) deməklə kifayətlənir. Yəhya həmçinin qeyd edir ki, O, əvvəldən rədd edilmişdi.
Məsihin doğuşu, həqiqi İnsan kimi dünyaya gəlməsi üçün tamamilə vacib olsa da, özlüyündə heç bir insanı xilas edə bilməzdi. Buna görə də Allah bizə tarixlər və ya təfərrüatlar vermir. O, bizdən bunu qeyd etməyimizi istəmir.
Lakin, İncillərin hər birində Allah bizə Rəbb İsanın çarmıxa çəkilməsi və ona aparan hadisələr, eləcə də ardınca gələn Diriliş haqqında ətraflı məlumat verir. Burada O, bizə tarixlər verir: çarmıxa çəkilmə yazda Pasxa mövsümündə (dəqiq tarix ayın fazaları ilə müəyyən edilir) baş verdi və Diriliş növbəti həftənin ilk gününün səhər tezdən oldu.
Bundan əlavə, Rəbb İsa Rəbbin Süfrəsini təsis etdi, bizdən çörək kəsərkən Onu xatırlamağımızı istədi. İlk şagirdlər bunu hər gün edirdilər və Həvarilərin İşləri 20-yə görə xristianlar bunu həftənin ilk günü, Rəbbin diriliş günü edirdilər. Təəssüf ki, bu gün bir çox xristian Rəbbin ürəyinə bu qədər əziz olan bu anma ziyafətinə az diqqət yetirir.
Tarix bizə göstərir ki, Milad Roma imperatoru Konstantin xristianlığı qanuniləşdirdikdən və onu bütpərəst dinlərdən üstün tutduqdan sonra əhəmiyyət qazandı. Kütləvi insanlar dinlərini dəyişdirdilər, lakin bəzilərinin din dəyişdirməsi həqiqətən Məsihə deyildi. Onları razı salmaq üçün, etiraf edən kilsə tezliklə bir çox bütpərəst bayramları «xristianlaşdırmağa» başladı, onları Məsihin və «müqəddəslərin» şərəfinə yenidən adlandırdı. Bu bayramlar arasında Saturnaliya da var idi, qış gündönümündən sonra qeyd olunan bir bayram idi ki, bu zaman günlər yenidən uzanmağa başlayır, beləliklə işığın bir daha qaranlıq üzərində qələbə çaldığını nümayiş etdirirdi. Bu bayram, ölümü və qaranlıq qüvvələrini fəth etmiş dünyanın həqiqi İşığı olan Məsihin şərəfinə Milad adlandırıldı. Müqəddəs Kitabda Məsihin qış gündönümü zamanı doğulduğunu göstərən heç bir şey yoxdur. Əksinə, O, Məryəmin hamiləliyinin son mərhələlərində hələ də səyahət edə bildiyi və çobanların Beytlehem ətrafındakı tarlalarda sürülərini otardığı zaman doğulmuşdu.
Müqəddəs Yazılarda 25 dekabrın Məsihin doğulduğu gün olduğuna dair heç bir əlamət yoxdur. Xristianlar «Məsihi Milada qaytarmaq» üçün kampaniya apararkən, xatırlamalıyıq ki, insan Məsihi Milada əvvəlcə özü qoymuşdu və bunu əsasən insani səbəblərdən etmişdi.
